ABD'den ters beslenme piramidi: Et, yağ zirvede

Yeni rehberde proteinler (et, yumurta, balık), tam yağlı süt ürünleri ve doğal yağlar en üst öncelik olarak belirtilirken, eklenmiş şekerler ve işlenmiş gıdalar konusunda ciddi uyarılar yer aldı.

ABD Tarım Bakanlığı (USDA) ile Sağlık ve İnsan Hizmetleri Bakanlığı (HHS), önceki önerilerini büyük ölçüde korumakla birlikte, Sağlık Bakanı Robert F.

Kennedy Jr.’ın öncülüğünde “Amerika’yı Yeniden Sağlıklı Yap” hareketi kapsamında yeni bir yaklaşım sundu.

Rehber, Amerikalılara protein ve “sağlıklı yağlara” öncelik vermelerini, ultra işlenmiş gıdalar ve eklenmiş şeker tüketimini azaltmalarını tavsiye ediyor.

Kennedy, geçen Çarşamba günü Beyaz Saray’da yaptığı bilgilendirme toplantısında, “Mesajım net: Gerçek yiyecekler tüketin,” diyerek önceki beslenme rehberlerini “modası geçmiş” olarak tanımladı.

Yeni rehberin daha sade, doğrudan ve bütün gıdalara odaklı olacağını belirtti.

Son güncelleme ile beslenme piramidi baş aşağı çevrildi.

Et, peynir ve sebzeler piramidin en geniş üst kısmında yer alırken, önceki piramitte alt sıralarda bulunan bu gıdalar artık temel öncelikler arasında.

Yetkililere göre bu yeni yaklaşım, kronik hastalıkların önlenmesine veya yavaşlatılmasına yardımcı olabilir.

Ayrıca zeytinyağı gibi temel yağ asitlerini içeren yağlara öncelik verilmesi öneriliyor.

Alternatifler arasında tereyağı ve iç yağı da yer alabiliyor.

Bazı uzmanlar rehberde kırmızı et ve süt ürünlerine fazla yer verilmesinden endişe ederken, bazı etkili kuruluşlar bu yaklaşımı memnuniyetle karşıladı.

Amerikan Tabipler Birliği Başkanı Dr.

Bobby Mukkamala, yeni rehberi överek, ultra işlenmiş gıdaların, şekerli içeceklerin ve fazla sodyumun sınırlandırılmasını olumlu bir adım olarak nitelendirdi.

Bu unsurların kalp hastalıkları, diyabet ve obezite gibi kronik hastalıklara yol açtığını vurguladı.

Mukkamala, “Bu rehber, hem hastalar hem de doktorlar için halk sağlığını iyileştirme yönünde net bir yol sunuyor,” dedi.

Ulusal İl ve İlçe Sağlık Yetkilileri Derneği CEO’su Lori Tremmel Freeman ise rehberin temel faydasının, insanlara sağlıklı kalmak için rehberlik etmesi olduğunu belirtti. “Aşırı obezite ciddi bir sorun ve yaygın kronik hastalıkların kaynağı.

Bu nedenle beslenme ve fiziksel aktivite rehberleri, bireylerin sağlığını korumak için önem taşıyor,” dedi. 2025–2030 Beslenme Rehberinden Öne Çıkanlar: Protein: Günlük önerilen miktar, vücut ağırlığı başına 1.2–1.6 gram aralığında artırıldı.

Süt Ürünleri: Tercih: Şekersiz, tam yağlı süt ve süt ürünleri.

Günlük öneri: 2000 kalorilik bir diyette 3 porsiyon.

Tahıllar: Tam tahıllara öncelik, rafine karbonhidratlardan uzak durulmalı (beyaz ekmek, tortilla, tuzlu kraker vb.).

Günlük öneri: 2–4 porsiyon.

Meyve ve Sebzeler: Günlük öneri: 2 porsiyon meyve, 3 porsiyon sebze.

Doğal halleri tercih edilmeli; gerekirse şekersiz dondurulmuş, kurutulmuş ya da konserve alternatifleri seçilmeli.

İşlenmiş Gıdalar: Ultra işlenmiş, tuzlu veya şekerli gıdalardan (cips, kurabiye, tatlılar) uzak durulmalı.

Evde ya da dışarıda besleyici gıdalar tercih edilmeli.

Çocuk Beslenmesi: İlk 6 ay anne sütü veya demir takviyeli mama. 1 yaşından sonra mama kesilmeli, emzirme 2 yaş ve ötesine kadar sürdürülebilir. 10 yaşına kadar şekerden kaçınılmalı.