Bir şehrin ayağa kalkma hâli: Hatay’da kadın emeğiyle kurulan “Hayat”

Toprağa sahip çıkan kıymetli çabalar umudumuzu yeşertti; Hatay’ın bir büyük gücü de bir araya gelerek üreten ve dayanışmayı bir “hayat” biçimine dönüştüren kadınların o devasa emeğinde saklı.

Hatay’da kadın kooperatiflerinin bir araya gelerek hazırladıkları ürünlerin dağıtımını yaptıkları lojistik merkez olan Belen’deki spor salonunun kapısından içeri girdiğinizde, ilk hissettiğiniz şey; inat, kararlılık ve sessiz bir güç… Asrın afeti olarak anılan büyük depremin ardından bu şehirde hayat, en çok kadınların ellerinde yeniden şekilleniyor.

Hamur yoğuran, reçel kaynatan, sabun kesen, dokuyan, paketleyen ellerde yalnızca üretim yok; bir kentin geleceğine tutunma iradesi var. “Bonna Yarına da Kalsın Diye Geleceğin Şeflerinin Yanında” mottosuyla oluşturulan proje için Hatay’a gider gitmez ayağımızın tozuyla geldik Belen’e… Gerçekleştirilen bu büyük dayanışma ve yeniden ayağa kalkma hikâyesinin çatısını, Hatay Valiliği öncülüğünde hayata geçirilen HayatHatay projesi oluşturuyor.

HayatHatay, yalnızca bir sosyal sorumluluk girişimi değil; kadınların ekonomik bağımsızlığını güçlendiren, onları işgücüne katan ve Hatay’ın iyileşme sürecini kırsaldan başlatmayı hedefleyen kapsamlı bir kalkınma modeli.

Deprem hepimizi sarstı.

Ama kadınlar, en zor anda bile üretimden vazgeçmedi.

Kimi evinin bir köşesinde, kimi geçici mekânlarda, kimi kooperatif çatısı altında… HayatHatay Projesi, işte tam bu noktada devreye girdi.

Hatay genelindeki 53 kadın kooperatifini tek çatı altında toplayarak, onlara yalnız olmadıklarını hissettirdi.

Üretmeye devam edebilmeleri için mekânlar sağlandı, pazarlama kanalları açıldı, eğitimlerle destek verildi.

Her ürün yaşanmış bir hikâye T.

C.

Hatay Valiliği İl Planlama ve Koordinasyon Müdürü Mustafa Örgüt bizimle birlikteydi HayatHatay çatısı altında; 15 ilçeden, 8 farklı alanda faaliyet gösteren 600 kadının emeği olduğunu anlattı.

Gıda ürünlerinden el sanatlarına uzanan 18 ayrı kategoride, 100 bini aşan yöresel ürün… Ama rakamların ötesinde bir şey bu: Her ürün, yaşanmış bir hikâyenin, ayakta kalma çabasının somut hâli.

Kooperatifte buna gözlerimizle tanık olduk.

Raflardaki her kavanozun, her paketin arkasında bir isim, bir hayat, bir mücadele var.

Ve tek bir gerçek söz konusu: Ürettikçe güçleniyorlar… HayatHatay Modeli’nin belki de en kıymetli yanı burada yatıyor.

Kadın kooperatifleri yalnızca üretici olarak değil; markalaşan, dijitalleşen, pazarı okuyan, rekabet edebilen yapılar hâline geliyor.

Etiketlemeden barkoda, analizden kurumsal kimliğe, e-ticaretten lojistiğe uzanan bütünlüklü bir destek sistemi kurulmuş durumda.

Belen’de oluşturulan içinde bulunduğumuz lojistik merkez, ürünlerin tek noktadan satışa sunulmasını sağlıyor. www.hayathatay.com ise bu emeği yalnız Hatay’a değil, tüm Türkiye’ye ve dünyaya ulaştırıyor.

Hatay’da kadın kooperatiflerinin bir araya gelerek hazırladıkları ürünlerin dağıtımını yaptıkları lojistik merkez olan Belen’deki spor salonunda…   Hatay’ın potansiyeli Hatay’ın yöresel ürünleri; kısırdan öççeye, cevizli biberden maklubeye, irmikli helvadan lokma tatlısına kadar pek çok lezzet, ulusal ve uluslararası etkinliklerde bu kadınların ellerinden dünyaya tanıtılıyor.

Makao’daki gastronomi festivalinden Çanakkale’ye, Mersin’den İstanbul Havalimanı’na uzanan bu yolculuk, Hatay’ın potansiyelini de görünür kılıyor.

Bu şehir, binlerce yıllık bir kültürün hafızası.

İnançların, dillerin, tatların iç içe geçtiği kadim bir coğrafya.

İşte HayatHatay, tam da bu hafızayı kadın emeğiyle geleceğe taşıyor.

Coğrafi işaretli ürünlerle, yerel motiflerle, toprağın bilgisiyle… O kooperatiften ayrılırken şunu düşündüm: Bir şehri ayağa kaldıran şey yalnızca beton, bina, yol değildir.

Bir şehri asıl ayağa kaldıran; üreten insanıdır.

Ve Hatay’da bu yükü, bugün en çok kadınlar taşıyor.

Belki de bu yüzden, bu kooperatifte gördüğümüz şey yalnızca üretim değil; hayattı.

Adı boşuna HayatHatay değil.

Bir otelden fazlası: Antakya’da zamanın üzerinde yükselen bir hafızaYaşam Keyfi